MỘT TINH THẦN, MỘT TÌNH BẠN - HỘI NGHỊ LẦN THỨ 23 CỦA PHONG TRÀO CURSILLOS CHÂU Á - THÁI BÌNH DƯƠNG ĐƯỢC
TỔ CHỨC TẠI MANILA

I. Lược sử:

Phong trào Cursillo in Christianity được khởi xướng năm 1944 tại Tây Ban Nha bởi ông Eduardo Bonnín với mục đích giúp người Công giáo trẻ sống đức tin tích cực trong đời thường, trải nghiệm sự gần gũi với Chúa và cộng đoàn. Tên “Cursillo” trong tiếng Tây Ban Nha nghĩa là “khóa học ngắn”, ban đầu kéo dài 3 ngày, tập trung vào cầu nguyện, suy gẫm Kinh thánh, hiệp thông cộng đồng, và khuyến khích các học viên trở thành những người truyền giáo trong gia đình, giáo xứ và xã hội.

Sau vài thập niên, phong trào lan rộng ra khắp châu Âu, Mỹ Latinh, Bắc Mỹ, châu Á – Thái Bình Dương, và năm 1962, OMCC (Tổ chức Cursillo toàn cầu) được thành lập nhằm quản lý, hướng dẫn và kết nối các quốc gia thành viên. Hiện nay, các khóa Cursillo 3 ngày vẫn là trung tâm, nhưng phong trào còn phát triển qua các hội nhóm Cursillistas, sinh hoạt, retreat, và các sự kiện quốc tế như APG Encounter. Người tham gia sau khóa được gọi là cursillista, tiếp tục sống đức tin, hỗ trợ giáo xứ và lan tỏa Tin Mừng.

Tinh thần cốt lõi của Cursillo là hiệp thông, cầu nguyện và truyền giáo, nhấn mạnh rằng mọi Kitô hữu đều được mời gọi làm sứ giả Tin Mừng trong đời sống hàng ngày.

II. Cursillo Việt Nam

Năm 1965, Cursillo được một nhóm Cursillistas người Philippines phục vụ trong Lực lượng Đồng minh tại Nam Việt Nam giới thiệu tại Việt Nam do ông Tobias bảo trợ, đã mở các Khóa Cursillo tiếng Anh đầu tiên. Ngày 27/01/1967: Được sự cho phép của Đức Tổng Giám mục Phaolô Nguyễn Văn Bình – Tổng Giáo phận Sài Gòn, Khóa Cursillo tiếng Việt đầu tiên tổ chức tại Nhà Tĩnh Tâm Bêtania thuộc giáo phận Sài Gòn, do Linh mục Đoàn Cao Lý thuộc Dòng Tên khởi xướng, với sự hỗ trợ của những người anh em Philippines.

Từ năm 1975, nhiều Cursillistas đã nằm trong số những người tị nạn định cư ở nhiều quốc gia trên thế giới. Phong trào Cursillo Việt Nam tại hải ngoại đã thành lập tại Canada năm 1977, tại Mỹ năm 1981, tại Úc năm 1992 và tại Pháp năm 1993. Phong trào Cursillo Việt Nam tại hải ngoại trở thành thành viên chính thức của Nhóm Châu Á - Thái Bình Dương vào năm 1992.

Vào năm 2006, phong trào Cursillo tại Việt Nam đã hồi sinh Ngày 12-15/7/2006 nhóm cursillista hải ngoại tiên phong do Cha Phêrô Hoàng Xuân Nghiêm (Hoa Kỳ), Cha Gioan Nguyễn Hồng Pháp (Giáo phận Vinh), Cha Giuse Võ Quý (Giáo phận Nha Trang), Cha Phêrô Nguyễn Văn Hữu (Giáo phận Kon Tum), … đã hợp cùng với các anh Phêrô Nguyễn Quang Vinh, anh Nguyễn Tùng Thư… đa phần các anh đến từ Canada và Hoa Kỳ đã mở Khóa Cursillo #1 dành cho nam với 48 tham dự viên. Hiện nay Việt Nam có trên 8.000 cursillistas.

Tháng 5/2017, dịp Đại hội Ultreya hoàn vũ tại Fatima – Bồ Đào Nha. Văn phòng Điều hành Cursillo Việt Nam đã trình văn thư xin gia nhập các tổ chức Cursillo hoàn vũ APG, OMCC. Từ đây, Phong trào Cursillo Việt Nam đã trở thành thành viên chính thức của các tổ chức Cursillo thế giới.

III. Hội nghị tại Philippine 10-14/10/2025 (APG Encounter)

Từ ngày 10 đến ngày 14 tháng 11 năm 2025, Trung tâm Tĩnh tâm Caleruega tại Nasugbu, Batangas (Philippines), hân hoan và hy vọng đã đăng cai tổ chức Hội nghị lần thứ 23 của Nhóm Châu Á - Thái Bình Dương (APG) thuộc Phong trào Cursillos trong Kitô giáo. Các Cursillistas từ nhiều quốc gia đã chia sẻ kinh nghiệm, củng cố sự hiệp thông và đổi mới cam kết truyền giáo.

Chủ đề là: Cursillo: Một công cụ cho việc Loan Báo Tin Mừng tại khu vực Á Châu.

Từ Việt Nam đến tham dự có Đức Cha Giuse Trần Văn Toản, Giám mục Giáo phận Long Xuyên, Chủ tịch Ủy Ban Giáo dân trực thuộc Hội đồng Giám mục Việt Nam

Lm. Antôn Hà Văn Minh, Thư ký UBGD/HĐGMVN – linh hướng phong trào Cursillo Việt Nam

Lm. Phaolô Nguyễn Thanh Tùng, Linh hướng Phong trào Cursillo Châu Á – Thái Bình Dương

Anh Antôn Phan Quang Thịnh, Phó chủ tịch Phong trào Cursillo Châu Á – Thái Bình Dương

Anh Micae Đàm Mạnh Phương – Cursillista Saigon

Hội nghị này diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với Giáo hội Châu Á - Thái Bình Dương, nơi giáo dân ngày càng được chú trọng và có trách nhiệm mục vụ, đang đối mặt với bối cảnh đa văn hóa, những thách thức xã hội, và nhu cầu truyền giáo gần gũi, chân thực và mang tính biến đổi. Tại nhiều cộng đồng, các Cursillistas hiện là những tác nhân tích cực của sự đổi mới Kitô giáo, mang đức tin đến những môi trường mà Giáo hội cần sự hiện diện tận tụy và chứng tá sống động của giáo dân.

Buổi gặp gỡ này không chỉ là một cuộc gặp gỡ quốc tế: đó là một không gian nơi tình bạn và Thánh Linh kết nối chúng ta được tôn vinh, nhắc nhở chúng ta rằng sứ mệnh của MCC vượt qua biên giới và văn hóa. Như José Ángel Saiz, cố vấn tinh thần của OMCC, đã chỉ ra:

“Phong trào Cursillo là một công cụ hợp lệ và hiệu quả cho việc đổi mới Kitô giáo vì nó cho phép mỗi người gặp gỡ chính mình, Chúa Kitô và người khác, trải nghiệm tình yêu vô điều kiện của Thiên Chúa và chia sẻ tình yêu đó.”

Các diễn giả nhấn mạnh rằng MCC không chỉ là một sự kiện cuối tuần, mà là một tiến trình truyền giáo toàn diện. Phương pháp Tiền Cursillo, Cursillo và Hậu Cursillo tạo điều kiện cho sự gặp gỡ ba chiều: với Chúa Kitô, với chính mình, và với tha nhân, đảm bảo rằng kinh nghiệm Kitô giáo được duy trì và lan tỏa trong các môi trường. José Ángel nhấn mạnh rằng con đường này:

“Không chỉ giới hạn trong việc đào tạo những người trẻ hay giáo dân, mà còn biến đổi thực tế mà chúng ta đang sống, thúc đẩy các hạt nhân Kitô giáo làm cho môi trường của họ dậy men Tin Mừng.”

Về phần mình, Álvaro trình bày tính đồng nghị là chìa khóa cho sứ mệnh của MCC, một lời mời gọi cùng nhau bước đi, coi trọng sự đa dạng và sống cùng trách nhiệm.

“Tính công đồng có nghĩa là bước đi trong sự hiệp nhất trong đa dạng, hòa nhập sự khác biệt, chấp nhận xung đột và tin tưởng vào Chúa Thánh Thần để tiến bước trong sự hiệp thông và sứ mệnh.”

Trong buổi họp, các tham dự viên đã trải nghiệm tầm nhìn này củng cố tính Giáo hội của Phong trào như thế nào, cho phép mỗi thành viên đóng góp từ bản sắc của mình vào lợi ích chung. Chiều kích cộng đồng và tương quan của công cuộc truyền giáo đã được nhấn mạnh: tính công đồng không chỉ là một khái niệm tổ chức, mà là một lối sống làm cho Giáo hội hiện diện như Dân Chúa trong hành động, nơi mỗi người đóng góp và để mình được biến đổi.

Giữa những giây phút cầu nguyện, đào tạo và hiệp thông, tầm quan trọng của các buổi Họp Nhóm và Ultreya đã được nhấn mạnh. Những buổi họp này không chỉ củng cố đức tin mà còn là không gian vun đắp tình bạn, sự đồng hành và công cuộc truyền giáo liên tục. Như José Ángel đã nhớ lại:

“Kết bạn để trở thành bạn của Chúa Kitô chính là cốt lõi trong sứ mệnh của chúng ta; tình bạn là kênh làm chứng và biến đổi môi trường.”

Buổi họp cũng là cơ hội để suy ngẫm về tiến trình truyền giáo của MCC, nhấn mạnh rằng việc truyền giáo không phải là sự ứng biến, mà là một phương pháp sống động: từ việc tuyển chọn và chuẩn bị trong Tiền Cursillo, qua cuộc gặp gỡ sâu sắc trong Ba Ngày, đến sự kiên trì và thăng hoa trong Hậu Cursillo. Álvaro nhấn mạnh rằng:

“MCC tồn tại vì người khác, chứ không phải vì chính mình; việc cùng nhau bước đi là điều kiện để đặc sủng của chúng ta sinh hoa trái và vươn tới mọi ngóc ngách.”

Ngài cũng đi sâu vào việc áp dụng tính đồng nghị vào MCC hàm ý đồng trách nhiệm, khiêm nhường và phân định, kết nối với các nguyên tắc do Đức Giáo hoàng Phanxicô đề xướng: hiệp nhất trên xung đột, thời gian trên không gian, và toàn thể trên từng phần. Cách tiếp cận này củng cố sứ mệnh của giáo dân và sự tham gia tích cực của họ vào mục vụ giáo phận, kết hợp hoạt động của MCC với đời sống của Giáo hội địa phương và hoàn vũ.

Kết thúc hội nghị, các tham dự viên tái khẳng định cam kết mang ánh sáng Chúa Kitô đến với cộng đồng, đặt tình bạn, chứng tá và cầu nguyện làm nền tảng cho công cuộc truyền giáo. Hội nghị Nhóm Châu Á - Thái Bình Dương lần thứ 23 nhắc lại rằng sức mạnh của Hội đồng Giám mục Châu Á - Thái Bình Dương (MCC) nằm ở Thánh Thần và tình bạn, ở sự hiệp thông và cộng tác, và ở niềm tin rằng cùng nhau, chúng ta có thể làm cho đặc sủng của mình được đơm hoa kết trái. Như Álvaro đã nói:

“Tính công đồng mời gọi chúng ta vượt qua chủ nghĩa cá nhân và hình thức, mở lòng với người khác và phục vụ với sự khiêm nhường và hy vọng.”

Ultreya, Châu Á - Thái Bình Dương! Bởi vì nơi nào có tình bạn, đức tin và Thánh Linh, Phúc Âm sẽ tiếp tục bước đi và biếns đổi cuộc sống.

Lm. Micae Nguyễn Khắc Minh (Cursillista #27)